Do czego służy DPF - filtr cząstek stałych?


Filtry cząstek stałych, czyli DPF (ang. Diesel particulate filter), są od kilkunastu lat niezbędnymi elementami pojazdów z silnikami Diesla. Od kilku lat są montowane także w samochodach z silnikami benzynowymi, gdzie znane są pod skrótem GPF (ang. gasoline particulate filter). Dlaczego filtry cząstek stałych znalazły się w pojazdach i czemu one służą?

Ograniczenie emisji szkodliwych substancji

W latach 90. Unia Europejska wprowadziła Europejski standard emisji spalin, czyli normy dopuszczalnych emisji spalin w nowych pojazdach, które są stale zaostrzane. Badania naukowe potwierdziły zaś, że silniki Diesla charakteryzują się większą emisją szkodliwych substancji niż silniki benzynowe. Z tego względu wprowadzona w 2005 roku norma EURO IV wymusiła stosowanie filtrów cząstek stałych w pojazdach z silnikami Diesla. Niektórym producentom udało się jeszcze obejść ten wymóg, ale norma Euro V, wprowadzona w 2009 roku, sprawiła, że filtry stały się częścią wszystkich nowych pojazdów z silnikami wysokoprężnymi.

Filtry cząstek stałych, jak mówi sama ich nazwa, mają za zadanie oczyszczać gazy spalinowe z cząstek stałych, w efekcie ograniczając ich emisję do atmosfery. Mowa tu przede wszystkim o niespalonym węglu w postaci sadzy oraz zaadsorbowanych na niej innych substancjach, takich jak węglowodory aromatyczne i tlenki metali. Cząstki stałe emitowane przez silniki Diesla są jednym z głównych źródeł emisji szkodliwych dla zdrowia cząstek PM2,5 i PM10 oraz jedną z przyczyn powstawania smogu. Zastosowanie DPF pozwoliło częściowo wyeliminować czarny dym, charakterystyczny dla pojazdów z silnikami Diesla.

Wypalanie zapchanego DPF

DPF ma ograniczoną pojemność, a więc z czasem się zapycha. Wtedy trzeba go wypalić. Zazwyczaj można to zrobić samodzielnie: poprzez wypalenie DPF w czasie jazdy lub na postoju. Czasami z powodu przekroczenia ilości sadzy staje się to jednak niemożliwe. W takiej sytuacji można przeprowadzić komputerowe wypalanie DPF, którym zajmuje się między innymi nasz serwis. Nasz mechanik wprowadza silnik w tak zwany „tryb wypalania”, doprowadzając go do wysokiej temperatury, co pozwala wypalić całą zgromadzoną sadzę.

Wróć